مزاج پایه

آیا بر اساس روایات رسیده از اهل بیت هرکس مزاج ثابتی دارد که همیشه همراه اوست (مزاج پایه و جبلی که در طب سنتی بیشتر مطرح است).

پاسخ:

طبق مبانی طب اسلامی وجود تمامی طبایع چهارگانه در وجود انسان ها ضروریست لکن مسئله اصلی ازدیاد هرکدام از طبایع است چرا که جهت داشتن بدنی سالم تمام طبایع چهارگانه باید به صورت مساوی در بدن وجود داشته باشد و ازدیاد و کم شدن هر کدام میتواند بیماری های متعددی نسبت به آن افزایش یا کاهش را بوجود آورد.

پس برخلاف مبانی طب سنتی، هر کس مزاج ثابتی نداشته و باید تلاش کند تمامی طبایع در خود را تعدیل و به صورت مساوی داشته باشد.

البته در طب اسلامی مزاج سنی و مزاج فصلی مطرح میباشد لکن آنهم غالبیست؛ یعنی مثلا سنین ۱ تا ۱۵ نوعا دارای غلبه فلان طبع هستند یا اینکه در فلان فصل معمولا فلان طبع بر انسان غلبه دارد

امکان غلبه چند طبع در افراد

آیا امکان غلبه چند مزاج یا حتی همه مزاج ها در انسان وجود دارد؟

پاسخ: بله امکان ازدیاد چند طبع در انسان نسبت به شرایط و موقعیت مکانی افراد وجود دارد و در مواردی که سه یا چهار مزاج غلبه داشته باشند نشان از اوج درگیری بدن می باشد و اینگونه افراد معمولا دارای شرایط خاصی هستند اما ازدیاد دو طبع در افراد زیاد مشهود است که باید هرکدام درمان شوند.


 

علایم غلبه طبع دم (گرم و تر)

  • سرخی صورت
  • سرخی پشت پلک
  • خارش مخصوصا در ناحیه حجامت
  • جوش و دمل
  • احساس خواب آلودگی و میل به خوا
  • پشت سر هم خمیازه کشیدن
  • از هم کشیدگی
  • سنگینی بدن
  • سرگیجه
  • خواب رفتگی دست و پا
  • احساس حرکت حشره
  • میل به شهوات

سنین ۱ تا ۱۵ معمولا در سلطه دم بوده و نسبت به غلبه این طبع نیاز به مراقبت بیشتری دارند.


 

علایم غلبه طبع صفراء (گرم و خشک)

پاسخ:

  • عصبانیت و زود جوش بودن
  • گر گرفتگی
  • زیاد تشنه شدن
  • رطوبت زیاد در بدن که نشانه آن عرق زیاد یا آبریزش از دهان است (چون بدن گرم و خشک است انسان عطش می کند و آب زیاد مصرف می کند لذا عرق زیاد است و آب دهان هم زیاد می شود).
  • زردی صورت
  • بلبله (حدیث نفس و در گیر بودن در ذهن خود و با خود حرف زدن)
  • لج بازی و نافرمانی
  • احساس خستگی و کوفتگی
  • ریزش مو (در جوانها)
  • در اول شب نمی توانند بخوابند لذا دیر به خواب رفته و صبح هم دیر از خواب بیدار شده و خواب آلود هستند.

سنین ۱۵ تا ۴۰ معمولا در سلطه صفراء بوده و نسبت به غلبه این طبع نیاز به مراقبت بیشتری دارند.


 

علائم غلبه سودا (سرد و خشک)

  • یبوست مقاوم
  • خشکی پوست و بدن
  • فکرو خیال زیاد (همیشه در فکر خود غوطه ور است)
  • تیرگی پوست، مدفوع، ادرار، خون
  • وسواس در امور
  • افسردگی
  • موی زیاد بدن
  • از جهت روحیات شخص باوقار و وزین و حکیم و اهل نصیحت و موعظه و اهل درایت و نوعا پیش بینیشان درست در می آید.
  • دلهره، اضطراب و تشویش

سنین ۴۰  تا ۶۰ معمولا در سلطه سوداء بوده و نسبت به غلبه این طبع نیاز به مراقبت بیشتری دارند.


 

علایم غلبه طبع بلغم (سرد و تر)

علایم غلبه طبع بلغم (سرد و تر) در انسان چیست؟

  • خلط پشت گلو
  • سردی دست و پا
  • فراموشی
  • ریزش مو (در سن بالا)
  • پژمردگی بدن
  • سرمایی بودن

سنین ۶۰  به بالا معمولا در سلطه بلغم بوده و نسبت به غلبه این طبع نیاز به مراقبت بیشتری دارند.