هم زمان با ایام عزاداری سید و سالار شهیدان حضرت ابا عبدالله الحسین (علیه السلام) دقایقی پای صحبت حجت الاسلام مهدوی، مسئول نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه های گیلان نشستیم. در این گفتگو مباحثی پیرامون آسیب های هیات های مذهبی و نیز ویژگی های هیات تراز انقلاب اسلامی مطرح شد.

متن کامل این گفتگو در زیر ارائه می شود:

با توجه با نام گذاری امسال به عنوان سال اقتصاد و فرهنگ با مدیریت جهادی و پیرامون حرکت فرهنگی سید الشهدا ع توضیح دهید؟

حرکت حضرت اباعبدالله علیه السلام به جهت استقرار حکومت اسلامی است و جامعیتی دارد که اگر درست بررسی شود نه فقط در بحث فرهنگی بلکه در اقتصاد آن هم به شیوه ای که جامعه با عزت حرکت کند می تواند ذیل اهداف ثانوی قیام اباعبدالله علیه السلام ببینید.

یکی از آن چیزهایی که در حرکت اباعبدالله ع است و می شود گفت که کارکرد فرهنگی دارد، سبک مبارزه حضرت است که نشان از سبک زندگی اولیای الهی دارد. به عنوان مثال آب دادن به کاروان و سپاه حر که برای جلوگیری از حرکت کاروان اهل بیت رسول الله (ص) آمده بود.

حرکت دیگر فرهنگی امام در اتمام حجت فردی به نام عمر سعد است،بارها و بارها حضرت مذاکره می کنند تا او مبتلا به عملی ناپسندی چون دفاع از ظلم و ظالم نشود که این خودش جلوه ای از آن کارکردهای فرهنگی است.

یا بحث اقامه نماز در اول وقت جلوه ای زیبا از کار تبلیغی و فرهنگی و مومنانه است. نیمه کاره رها کردن اعمال حج ، نامه هایی که به روسای قبایل کوفه نوشتند و همچنین برنامه خودسازی برای خود و اصحابش نشانه هایی از حرکت فرهنگی سید الشهدا ع هستند.

در حال حاضر ما باید حواسمان باشد که مشغول بودنمان در جبهه جنگ نرم ما را از خودسازی باز ندارد که این مساله در مدیریت جهادی حضرت نه تنها فراموش نمیشود بلکه بسیار پر رنگ است. به عنوان مثال حضرت زینب (س) بعد از تحمل آن همه مصیبت و تحمل آن همه سختی نافله شبشان ترک نمی شود.

با توجه به اینکه حرکت ابا عبدالله (ع) یک حرکت عزت مند بود چرا القاب حضرت تداعی کننده غربت و مظلومیت و … حضرت هستند؟ آیا به واقع القاب عزتمندی برای حضرت وجود ندارد؟

متاسفانه ما به علت پایین بودن سطح معارفمان از القابی که بار عزت مدارانه دارند نمی توانیم استخراج و استفهام کنیم.

مثل کنیه مشهور اباعبدالله، یعنی حضرت ریشه بندگی و عبودیت خداست و میدانید هر کس بنده خدا شود بر همه عالم مسلط است که امام حسن (ع) فرمود: من عبد الله عبد الله کل شی یعنی هرکس بنده خدا شد همه چیز بنده او میشود. کنیه اباعبدالله کنیه ای مملو از عزت است.

کنیه سید الشهدا، رسیدن به مقام شهود، مخصوص کسانی است که به مراتب بالای معرفتی و صفای قلبی دست پیدا میکنند و حال اینکه حضرت سید و آقای اهل شهود است و این تجلی عزت است در حضرت سید الشهدا (ع).

اما اینکه چرا برداشت های ما از زیارت عاشورا و همچنین روضه سیدالشهدا (ع) رنگ و بوی عزت مدارانه ای نمیگیرد بر میگردد به سبک عزاداری ما و اینکه شهید مطهری میفرمایند یزید زمان خودت را بشناس یعنی اینکه ما باید رجوع کنیم به خودمان و نوع و سبک عزاداریمان را پر محتوا، زنده و پویا کنیم. چگونه گاندی میتواند با رجوع به روضه اباعبدالله (ع) هندوستانی را از سلطه نجات دهد، حال اینکه ما هنوز به دنبال این هستیم که چگونه شمشیر بر پیکر حضرت عباس (ع) فرود آمده است. زیرا کارگردانان جلسه روضه به دنبال جلسه با حال میگردند و حال را فقط در هق هق گریه های بلند میبینند و آن میشود آسیب که مجلس پر مغز، هویت بخش، عزت بخش ابا عبداالله (ع) که هر طاغوتی را در هر زمانی متزلزل میکند، میشود آلت دست انگلیس و آنچنان میشود که بعضی از این عزاداری های خرافی مبتلا به عمل حرام همچون قمه زنی واینها مورد توجه ماهواره های غربی و جریان سید صادق شیرازی می شود.

به نظر شما آسیب هایی که در حال حاضر هیات های مذهبی را تهدید میکند چه چیزهایی است؟

یکی از مهمترین آسیب های این حوضه سامان نیافتن نیات کارگزاران هیات های مذهبی و انگیزه های آنان است. باید این روایت الاعمال بالنیات رسول خدا (ص) را جدی گرفت. اگر در نیت کار کردن برای اباعبدالله (ع) دقت نشود، نتیجه ای که بدست خواهد آمد، نتیجه ای  مورد رضایت خدا نمی باشد.

آسیب دیگر این است که خدای نکرده هیات ها بر پایه شناخت و معرفت شکل نگیرند و صرفا برای ابراز عاطفه و شور شاکله هیات بسته شود. هیاتی که در آن یک دین شناس بالای سر کار نباشد یا روحانیت به عنوان زینت المجالس استفاده گردد، آن هیات خروجی لازم را چه بسا نخواهد داشت. خروجی لازمی که برای نهضت جهانی بقیه الله بدرد بخورد، خروجی لازمی که در تراز انقلاب اسلامی باشد.

آسیب دیگر نوع بهره وری از عزای سید الشهدا (ع) است. اگر بخواهیم از مجالس فقط برای رفع نیازهای مادی استفاده کنیم، یقینا آن بهره کامل را از انسان کامل نمیبریم.

نشانه های یک هیات در تراز انقلاب اسلامی چیست؟ چه پیشنهاد عملی ای برای رسیدن به این تراز دارید؟

اگر آسیب ها رفع شود، می شود تا حدود زیادی به هیات تراز انقلاب اسلامی رسید.

راه حل دیگر اینکه در کنار عزاداری بر انگیختن روح تکلیف مداری در مستمعان ماست. نباید بچه هیاتی در عالم تخیل کرامت غرق گردد. باید باور او بشود که خدا صاحب امداد های غیبی برای اهل جهاد در همه زمینه هاست. ضعیف الایمان ها منتظر معجزه و کرامت می مانند. مومنین به معجزه و کرامت الهی دل نمیبندند، بلکه به امداد غیبی خدا چشم بسته اند. تفاوت میکند بین معجزه و کرامت با امداد غیبی.

هیاتی در تراز انقلاب اسلامی، مجاهد، وسط معرکه ی هزینه پردازیست که از یک طرف به واسطه توکل و تکلیف گرایی وسط میدان است و از طرف دیگر به واسطه ی باور و ایمانش چشم انتظار امداد های الهی است و باور دارد خدا یاور اوست، لذا او نتیجه گرا بار نمی آید، تکلیف مدار است.

از نشانه های دیگر یک هیات انقلابی اصرار و زندگی به سبک اسلامی و بهره گیری از سیره معصومین است. هیات غیر انقلابی برای او کرامات امام رضا (ع) و معجزات امام رضا (ع) بسیار جلوه میکند، اما یک هیاتی انقلابی سیره ی امام رضا (ع) برای او مهمتر است. لذا مثل امام رضا (ع) غذا خوردن، خانه داشتن، تربیت کردن، ازدواج کردن و … مهمتر است تا اینکه فقط بیان کرامات امام رضا (ع) شود که فلان بیمار را شفا داده است که شکی در آن نیست.

خصوصیت دیگر در هیات انقلابی اینکه مدل  آمال و آرزوها جهت داده میشود و با آرمانهای معصومین یکی میشود. در هیات های غیر انقلابی طرف به خانه اهل بیت (ع) توسل میکند، اما آمال و آرزوهای مادی و شخصی خود را پیگیر است. از امام رضا (ع) برای رفع نیازهای شخصی خود توقع دارد، اما هیاتی در تراز انقلاب چنان به آرمانها و آرزوهای انسان کامل توجه میکند، لذا هیاتی انقلابی در پی آرمان خواهی دینش از ولیش پیروی می کند.

نشانه دیگر هیاتی انقلابی القای اصل ولایت پذیری است و تبعیت از ولی خدا و نائب اوست. آنچنانکه اهل کوفه مسلم ابن عقیل را یاوری نکردند، توفیق یاوری امام حسین (ع) از آنها صلب شد، در هیات های مذهبی کسانی که نسبت به نائب امام زمان (عج) بی اعتنا باشند، یقینا جزو یاوران امام زمان نخواهند بود. لذا هیات انقلابی هیاتی است که می  تواند ولایت پذیری را در سطح بالا ارتقا ببخشد.

به نظر شما نقش مداح و شاعر در اثر گذاری در جامعه به چه اندازه است؟

حضرت آقا جدیدا در جمع مداحان خوب فرمودند که با وجود هجمه های شدید ماهواره و اینترنت و … هنوز منبر ظرفیتی بزرگ و تاثیر گذار دارد. واقعا مداحان ما، شاعران ما یکی از آن رسانه های موثری هستند که میتوانند هم بر ذهن و هم بر دل اثر بگذارد.

مطمئنا قشر شاعر و مداح اثر گذارند که اگر این چنین نبود، چرا دعبل خزاعی مورد توجه معصومین و مورد کینه طاغوت زمان خودش بود؟ این نشانه بارزی از اثر گذاری مداحان و شاعران در جامعه می باشد.

نظر شما پیرامون تذکری که مقام معظم رهبری در جمع مداحان به آنان فرمودند که : مواظب باشید که از هنر و حنجره تان برای اختلاف افکنی استفاده نکنید؛ چیست؟

یکی از مهمترین خصایص اهل ایمان این است که جامعه ایمانی را به وحدت میرساند. حضرت امام (ره) میفرمود وحدت از رحمان است و اختلاف از شیطان. لذا وقتی در سیره اهل بیت (ع) نگاه میکنید؛ میبینید رعایت اینکه جامعه اسلامی دچار اختلاف نشود تا دشمنان اسلام و مسلمین نتوانند مسلط شوند. حضرات معصومین بر وحدت هم در احادیث و روایات و هم در مشی و سیره شان تاکید داشتند.سکوت اهل بیت (ع)،صبر ویژه ی آنها، رعایت تقیه و امثال اینها همه اینها از عوامل وحدت آفرین بوده است. لذا هر جماعتی، هر فردی در اختلاف مسلمین بدمد به نفع شیاطین زمانه خود و دشمنان اسلام و مسلمین خصوصا آمریکا و اسرائیل کار کرده است و میبینید آنهایی که بر اختلاف افکنی بین شیعه و سنی اصرار دارند، آنهایی که بر لعن صحابه پیامبر در آشکار و به صورت علنی اصرار دارند مورد توجه دشمنان درجه یک اسلام یعنی آمریکا و اسرائیل قرار می گیرند.